Metoda oceny wartości hodowlanej

Ocena wartości hodowlanej dotyczy buhajów ras mięsnych objętych przyżyciową oceną wartości użytkowej, prowadzoną przez PZH i PBM. Dotyczy ona buhajów wpisanych do ksiąg hodowlanych następujących ras mięsnych: Limousine (LM), Hereford (HH), Charolaise (CH), Angus (AN), Angus (AR), Simental (SM) oraz Salers (SL). W ocenie wartości hodowlanej buhajów zastosowano metodę BLUP - Animal Model z wykorzystaniem w obliczeniach pakietu PEST. Ocena ta powinna stanowić podstawę do prowadzenia selekcji. W porównaniu do wartości użytkowej, wartość hodowlana buhaja daje informację o jego wartości genetycznej z uwzględnieniem wpływu środowiska oraz pochodzenia.

Ocena wartości hodowlanej buhajów przeprowadzana jest 2 razy w roku:

W porównaniu do oceny w roku 2007 wprowadzono modyfikację metody polegającą na zmianie cechy, na podstawie której prowadzona jest ocena wartości hodowlanej oraz na korekcie modelu matematycznego.

Podstawą oceny wartości hodowlanej buhajów jest Zmodyfikowany Wskaźnik Oceny Zbiorczej ZWOZ :

ZWOZ = 0,6 x WM + 0,4 x WR

gdzie:

WM - Wskaźnik Mięsności buhaja liczony wg wzoru:
WM = 50,742 + 0,168 x WKL - 0,075 x M210 + 0,012 x M420 + 2,942 x USG

WR - wskaźnik rozwoju buhaja liczony wg wzoru:
WR =  100 + (24,99 x M210 + 0,51 x M420 - 1,73 x WKL + 4,89 x OKLP) / 1000

WKL - pomiar wysokości w kłębie (cm)

OKLP - pomiar obwodu klatki piersiowej

M210 - masa ciała standaryzowana na wiek 210 dni (kg)

M420 - masa ciała standaryzowana na wiek 420 dni (kg)

USG - ultrasonograficzny pomiar grubości mięśnia mld (cm)


W ocenie zastosowano jednocechowy model matematyczny:

Yjklm = M + Rj + Sk + Hl + ajklm + ejklm

gdzie:

Yjklm - Zmodyfikowany Wskaźnik Oceny Zbiorczej ZWOZ (obliczony dla danego buhaja)

M - średnia ogólna wskaźnika

Rj - stały efekt roku urodzenia

Sk - stały efekt sezonu urodzenia

Hl - stały efekt stada

ajklm - losowy efekt buhaja (ocena wartości hodowlanej)

ejklm - losowy efekt błędu

Sezon urodzenia buhaja określany jest wg zasady:

Ocena prowadzona jest odddzielnie dla 2 grup buhajów, zdefiniowanych następująco:

  1. buhaje ras ciężkich - rasa CH, SM, SL
  2. buhaje ras średnich - rasy pozostałe.

Dla cechy będącej podstawą oceny przyjęto oszacowany współczynnik odziedziczalności h2 = 0,58.

Uzyskane wyniki są przeliczane tak, aby średnia ocena w każdej z dwóch grup wynosiła 100, zaś odchylenie standardowe było równe 10.

Wyniki oceny wartości hodowlanej buhajów publikowane będą 2 razy do roku na stronie internetowej oraz w postaci wydawnictwa.

Na podstawie Oceny Wartości Hodowlanej H tworzony jest ranking buhajów dla każdej z 2 grup (niezależny od rasy) wg malejącej wartości hodowlanej.